Bestwool

Tapijt is een mooi product. In esthetische zin, maar zeker ook als het gaat om de fysieke kwaliteiten. Tapijt is comfortabel, warmte-isolerend en geluiddempend. Daarnaast is tapijt stroef en dus veilig. Allemaal eigenschappen die in hoge mate bijdragen aan een mensvriendelijke leef- en werkomgeving. Of het nu gaat om woonhuizen of om de projectsector: kantoren, scholen, horeca en zorginstellingen. Maar er is meer. Tapijt bindt stofdeeltjes wat een aantoonbaar betere luchtkwaliteit oplevert, met minder rondzwevende allergenen. Bij regulier onderhoud draagt textiele vloerbedekking, juist dankzij deze eigenschap, actief bij aan een gezond binnenklimaat. Modern tapijt: de vooroordelen voorbij.

Schonere lucht in huis
Ons leefmilieu staat volop in de schijnwerpers. Fijnstof en geluidsniveaus in de openbare ruimte worden constant gemeten. Maar het grootste deel van de dag brengen we binnen door: thuis, op school, op het werk. Wat het binnenklimaat betreft is er de afgelopen jaren vooral gekeken naar energiebesparing. Huizen en gebouwen worden steeds beter geïsoleerd. De EPC-norm (Energie Prestatie Coëfficiënt) is per 1 januari 2011 zelfs aangescherpt van 0,8 naar 0,6. Gaan isolatie en kierdichting niet hand in hand met een perfect functionerend ventilatiesysteem, dan ontstaat er een probleem. Doordat er niet meer op natuurlijke wijze geventileerd kan worden, kunnen stof, vocht en daarmee schimmels zich gaan ophopen. Door stapeling van allergenen verslechtert de luchtkwaliteit binnenshuis; het risico op gezondheidsklachten neemt zienderogen toe. Geschat wordt dat dit probleem speelt in circa een vijfde van alle woningen. In (kantoor)gebouwen staat het fenomeen ook wel bekend als het Sick Building Syndrome.

Naast (kostbare) verbeteringen in ventilatietechniek, is er qua inrichting vrij eenvoudig al heel veel te winnen in de strijd om een gezond binnenklimaat. Kiezen voor tapijt. De poolstructuur vangt het aanwezige stof op en verankert het tot de volgende stofzuigbeurt. Waaronder allergenen als pollen, haren en schimmelsporen. Zeker waar het gaat om kwetsbare groepen €" op scholen, in zorginstellingen €" is dat stofbindend vermogen van tapijt een belangrijke preventieve factor. Het voorkomt immers dat stof telkens weer opdwarrelt door lopen, trillingen en tocht. Dit in tegenstelling tot interieurs met harde vloeren. Hier kan het aantal deeltjes in de lucht oplopen tot het dubbele van die in ruimtes met tapijt, zo blijkt uit Duits onderzoek van de Deutschen Allergie- und Asthmabundes (DAAB). De conclusie is duidelijk: textiele vloerbedekking verlaagt effectief de concentratie fijnstof in de lucht en verhoogt daarmee onze luchtkwaliteit.

Lage emissies chemicaliën
Bij de productie van tapijt wordt kritisch gekeken naar gezondheids- en ecologische aspecten. De uitstoot (emissie) van chemicaliën, waaronder VOCs (vluchtige organische stoffen), is daardoor zo laag dat alle Europese merktapijt voldoet aan het strenge GUT-keurmerk: Tapijt getest op schadelijke stoffen. Ook tapijtlijmen zijn vrij van oplosmiddelen, dit in tegenstelling tot bijvoorbeeld vloerwas.

GUT staat voor Gemeinschaft Umweltfreundlicher Teppichboden: de Europese Vereniging voor Tapijt en Milieu.

Gunstig effect op allergie en astma
In de EU krijgt een kwart van de inwoners te maken met allergieën. Een deel daarvan is te wijten aan binnenmilieuproblemen waarvan de top-3 bestaat uit radonstraling (bouwmaterialen), stikstofdioxide en huismijt. Daarnaast zijn er nog allerlei andere potentiële allergenen. De meesten allergenen zijn van van biologische oorsprong (schimmels, pollen, virussen, bacteriën, huidschilfers, haren). Een en deel van de huisstof is afkomstig van slijtage vankleding en stoffering in huis. Voor de meeste mensen is een normaal gehalte aan huisstof geen enkel probleem. Anders ligt het voor carapatiënten en kwetsbare groepen met een verzwakt of juist te actief immuunsysteem. Al deze in de lucht zwevende aëro-allergenen kunnen bij hen chronische verkoudheidsverschijnselen oproepen, vermoeidheid, hoofdpijn en zware allergische reacties zoals astma en eczeem.

Tot voor kort werd bijna standaard aangeraden om textiele vloerbedekking dan in te ruilen voor een gladde, beter schoon te houden vloer. Uit testen van het Zweedse Instituut voor Vezel- en Polymeeronderzoek is gebleken dat allergieën en tapijt niet recht evenredig aan elkaar gerelateerd zijn. De afgelopen dertig jaar is het aantal vierkante meters tapijt in woningen sterk afgenomen. Desondanks is het aantal mensen dat kampt met allergische reacties sinds 1980 verdubbeld. Opvallender nog, de stijging van het aantal patiënten loopt zelfs parallel aan de stijging van het aandeel aan harde vloerbedekking. Ook de Deutschen Allergie- und Asthmabundes (DAAB) heeft daarom onderzoek laten verrichten. Uit die metingen bleek dat er in het geval van harde vloerbedekking 2x zoveel stof in de lucht rondzweeft dan in ruimtes belegd met tapijt. Waarbij de concentratie fijnstof in harde interieurs ook nog eens de veilige grenswaarde met 50% overschreed.

De cijfers lijken een bevestiging van het vermoeden dat juist dat gewraakte stofbindend vermogen van tapijt een positief effect heeft op de gezondheid. Lijnrecht gedacht: wie aanleg heeft voor astmatische klachten, moet het aantal allergenen in de in te ademen lucht zien te verminderen. Tapijt houdt dat fijnstof stevig vast; goed onderhoud doet de rest.

Huisstofmijt niet in tapijt
Wie het over allergie heeft, wijst al snel naar een van de hoofdschuldigen: de uitwerpselen van de huisstofmijt. Huismijten gedijen het beste onder klamme condities: temperaturen van 21,1-26,6 ºC en een relatieve luchtvochtigheid (RV) van 65-75%. Plus voldoende voedsel in de vorm van eiwitten (huidschilfers). De grootste populaties zitten dan ook in matrassen en beddengoed, gevolgd door kleding en meubelen. Tapijt is relatief droog (RV 40-50%) en biedt geen goede leefomgeving. Ook in projecttapijt komt huismijt om die reden amper voor.

Hygiënisch en goed te reinigen
Een goed en gezond binnenklimaat staat of valt uiteraard met het juiste onderhoud. Tapijt heeft de naam bewerkelijk te zijn: een stofnest en ook nog eens vlekgevoelig! Dat laatste is inmiddels een fabeltje geworden. De tapijtindustrie heeft enorme vooruitgang geboekt op het gebied van vezelprotectie. De huidige generatie tapijt wordt al in de fabriek voorzien van vuil- en vlekwerende finishes zoals Scotchgard of Teflon. Gemorste vloeistoffen trekken hierdoor niet meer in het garen , maar blijven als druppels bovenop de pool liggen en kunnen simpelweg worden opgedept. Deze beschermlagen gaan even lang mee als het tapijt zelf. Bepaalde kwaliteiten tegeltapijt zijn zelfs afwasbaar en kunnen zo onder de kraan!

Geavanceerd projecttapijt gaat nog een stapje verder en voldoet inmiddels aan de strenge hygiëne- en schoonmaakstandaarden van ziekenhuizen en zorginstellingen. Het gaat dan om tapijt waarvan de pigmenten geïntegreerd zijn in de polyamidegarens (o.a. solution dyed) waardoor kleur en glans bestand zijn tegen desinfecterende schoonmaakmiddelen waaronder chloor. Maar pas op: deze innovatieve eigenschap moet wel expliciet door de fabrikant zijn opgegeven!

Dankzij de antistatische werking van de finishes kunnen de in het poolmateriaal opgevangen stofdeeltjes, inclusief de gebonden allergenen, moeiteloos verwijderd worden met een goede stofzuiger. Aangeraden wordt een stofzuiger met een aangedreven rollenborstel en een onderdruk van minimaal 160 millibar. Dit is belangrijker dan een hoog elektrisch vermogen (d.w.z. het aantal Watt).

In een huiselijke omgeving is 2x per week zorgvuldig stofzuigen voldoende. Waar het vooral om draait is dat stof niet weer teruggeblazen wordt in de ruimte. Gebruik daarom alleen modellen met goede filters (HEPAfilter - High Efficiency Particulate Air), dubbelwandige stofzak.Nog beter is een centraal stofzuigsysteem. De motor met stofzak staat dan ver buiten de leef- en/of werkvertrekken (kelder, garage, technische ruimte o.i.d), de losse slang wordt aangesloten op stofcontacten. Dergelijke systemen zijn bij nieuwbouw een echte aanrader, maar ook bij grootscheepse renovaties blijkt installatie vaak heel goed mogelijk. Naast het wekelijkse stofzuigonderhoud, wordt eens in de 2-3 jaar een dieptereiniging aanbevolen, uit te voeren door een professioneel bedrijf.

Vlekwerend tapijt
Bij tapijt met vlekwerende finishes is 90% van de ongelukjes met schoon, lauw water te verwijderen, ook rode wijn. Vaste delen eerst opscheppen, dan deppen tot er geen kleur meer afkomt, vervolgens aan de lucht laten drogen. Géén zout of witte wijn gebruikten, géén (af)wasmiddelen, nooit föhnen. Hardnekkige vlekken nabehandelen met speciale vlekverwijderaars voor tapijt. Tip: vraag de bewaarkaart Reiniging & Onderhoud Tapijt aan via www.tapijtnet.nl.

Extra veiligheid
De keuze tussen zachte of harde vloerbedekking speelt niet alleen in huis, maar ook in kinderdagverblijven, zorg- en ouderencentra. Valincidenten zijn de meest voorkomende oorzaak van zwaar letsel binnenshuisGladde vloeren zijn sowieso een risico, vooral op of nabij trappen. Zeker voor kleine kinderen die net leren lopen. Tapijt is dan veiliger, want stroef; bovendien vangen de verende eigenschappen de kracht van een eventuele val beter op. Ook voor senioren die last hebben van botontkalking is die hoge wrijvingscoëfficiënt, lees antislipwerking van tapijt een zeer belangrijk argument. Door de vergrijzing verwacht men in de gezondheidszorg een toename van het aantal heupfracturen met een factor 3-4. Het type vloerbedekking speelt daarin een cruciale rol. Op harde vloeren is het percentage heupbreuken na een valpartij meer dan het tienvoudige van het aantal fracturen op tapijt, zo berekende de British Geriatrics Society. Het gevaar ligt vooral op de loer in natte ruimtes met harde vloeren. Tip: speciaal voor keuken en badkamer is tegenwoordig vochtbestendig tapijt verkrijgbaar.

Een groeiende groep zal de komende jaren ook afhankelijk worden van een stok, looprek of rollator. Is tapijt daar wel geschikt voor? Het antwoord luidt volmondig: ja. Mits er gekozen worden voor kortpolige, zwenkwielvriendelijke varianten. Voor mensen die problemen hebben met het bewegingsapparaat, denk aan slijtage van heupen en knieën, is veerkrachtig tapijt zelfs een aanrader.

Spieren, pezen en gewrichten worden minder belast, net als de kwetsbare hiel en voetzool. Testen hebben aangetoond dat de stabiliteit en de staplengte van rollatorgebruikers op tapijt aanzienlijk hoger ligt dan op een harde vloer. Ook visueel gehandicapten en dementerenden met desoriëntatie zijn gebaat bij een stabiele, veilige ondergrond.

Warmtecomfort en isolatie
Een goed binnenklimaat heeft een gelijkmatige temperatuur. Textiele vloerbedekking kan daarbij helpen. Tapijt is een zeer goede isolator: de warmte-isolerende werking kan oplopen tot een factor tien ten opzichte van harde vloeren. In de pool van het tapijt, tussen de polen wordt warme lucht vastgehouden waardoor je een koude ondervloer nauwelijks voelt.

Garens hebben een lage geleidingsgraad, tapijt voelt daarom altijd behaaglijk aan. Reden waarom in zorgcentra bij voorkeur gekozen wordt voor zachte vloerbedekking. Het verhoogt het comfortgevoel, ouderen en patiënten hebben het immers vaak koud. Bovendien werpt de stilstaande lucht tussen de pooldraden een goede barrière op voor het weglekken van energie naar de constructievloer. Dat laatste is een punt van overweging voor gebouwbeheerders: in de winter kan met tapijt circa 2% worden bespaard op de energiekosten in vergelijking met goed geleidende vloermaterialen zoals steen. Ook in huis kan de thermostaat zonder comfortverlies 1-2 graden lager. Vaak is het zelfs prettiger leven in een iets koelere ruimte, mits de voeten warm blijven en geen koude trek is over een gladde vloer.



Een mens voelt zich het beste wanneer het temperatuurverschil tussen hoofd en voeten niet meer bedraagt dan 2,5 °C. En dat kan met tapijt, want de warmteoverdracht van lichaam naar vloer is heel beperkt. Loungen voor de haard, spelen op de grond; allemaal geen probleem.

Vloerverwarming
In het verleden werd toepassing van tapijt bij vloerverwarming afgeraden omdat tapijt een goede warmte- isolator is en warmte dus niet goed doorlaat zodat geen behaaglijke temperatuur in een ruimte kon worden bereikt. Door verbeterde isolatiemethoden zoals dubbele beglazing kan zelfs onder koude omstandigheden een behaaglijke temperatuur worden bereikt in een ruimte waar vloerverwarming als hoofdverwarming wordt gecombineerd met tapijt, maar dan alleen indien aan de aan een aantal eisen ten aanzien van ruimte, vloer en verwarming wordt voldaan. Meer informatie hierover vindt u op www.tapijtnet.nl

Geluidisolatie
Textiele vloerbedekking heeft nog een belangrijke eigenschap: geluidabsorptie. Een kwart van de mensen ervaart dagelijks akoestische vervuiling: geluid van buiten, contactgeluiden (buren), lawaai uit trappenhuizen, liftschachten en bijgeluiden van installaties. Zeker als de pieken uitkomen boven de 55 decibel (dBA) leidt dat tot irritatie, stress en slaapproblemen. Tapijt kan contactgeluiden verminderen met 25 dBA, tapijt met ondertapijt zelfs tot 34dBA, gemeten op een betonnen ondervloer. Getipt dus voor de slaap- en werkkamer!

Daarnaast weerkaatsen harde oppervlakken het geluid. Het klankbeeld vervormt, een gesprek of lezing is niet meer goed te volgen. Om de akoestiek van een ruimte te verbeteren is er maar één remedie: kiezen voor geluiddempende materialen die de nagalmtijd verkorten. De absorptie van door de lucht getransporteerd geluid kan, in geval van tapijt op de vloer, oplopen tot een factor 10. Niet voor niets wordt in de horeca €" restaurants, vergader- en conferentiezalen €" massaal gekozen voor tapijt. In zorginstellingen geeft een gedempte leefomgeving meer rust, wat bijdraagt aan de slaapkwaliteit en het herstel. Maar ook in kantoren en op scholen is tapijt vaak een welbewuste keuze. Een zachtaardig interieur legt onbetwist de basis voor een betere concentratie en daarmee prestatie.

Ondertapijt
Leg tapijt bij voorkeur op ondertapijt. Dat werkt extra warmte-isolerend, dus energiebesparend.

TIP
Op zoek naar meer informatie over tapijt? Op de website www.tapijtnet.nl is alles samengebracht.


Ook leuk om te lezen