Je wilt het avondeten klaarmaken, maar ineens valt de stroom uit. De koelkast doet het niet meer en de kookplaat blijft koud. Of je staat in de supermarkt en ontdekt dat de schappen opvallend leeg zijn. Tijdens de coronaperiode zagen we hoe snel bepaalde producten konden verdwijnen en onlangs gebeurde dat opnieuw bij Albert Heijn, toen een cyberincident de bevoorrading verstoorde. Ineens blijkt hoe vanzelfsprekend we het vinden dat er altijd eten beschikbaar is.
Een noodvoorraad in huis is dan helemaal geen gek idee. En daarvoor hoef je echt geen complete voorraadkast vol speciale producten aan te leggen. Met gewone supermarktboodschappen die je toch al gebruikt, kun je ervoor zorgen dat je minimaal drie dagen vooruit kunt. Maar wat moet je precies in huis halen, hoeveel water heb je nodig en wat kun je eten als koken tijdelijk niet mogelijk is?
Waarom een noodvoorraad voor drie dagen verstandig is
De Nederlandse overheid adviseert om voor minimaal 72 uur eten en drinken in huis te hebben. Dat zijn drie dagen waarin je zoveel mogelijk voor jezelf en je huisgenoten kunt zorgen wanneer voorzieningen tijdelijk uitvallen.
Gratis e-book vol wooninspiratie
Ontdek inspirerende woonstijlen, mooie kleuren en verrassende ideeën voor je interieur. Ontvang onze woonstijlgids gratis in je mailbox.
Dat advies is niet alleen bedoeld voor uitzonderlijke noodsituaties. Denk bijvoorbeeld aan een langdurige stroomstoring, problemen met de drinkwatervoorziening of extreem weer waardoor boodschappen doen lastig wordt.
Het Voedingscentrum adviseert om vooral te kiezen voor producten die je gewend bent te eten. Zo blijft je voorraad bruikbaar, ook wanneer er helemaal niets aan de hand is.
Een voedselvoorraad is overigens maar één onderdeel van een compleet noodpakket voor thuis. Denk ook aan een zaklamp, een radio op batterijen en een EHBO-set. In dit artikel richten we ons op het eten en drinken en hoe je dat thuis handig bewaart.
Wat hoort er in een slimme noodvoorraad?
De beste noodvoorraad bestaat niet uitsluitend uit producten die jarenlang houdbaar zijn. Veel handiger is een combinatie van ingrediënten waarmee je normale maaltijden kunt maken en eten dat je zonder koken direct kunt gebruiken.
Houdbare producten voor gewone maaltijden
Rijst, pasta en couscous zijn praktische producten voor je voorraadkast. Ze nemen weinig ruimte in, zijn lang houdbaar en je kunt er allerlei maaltijden mee bereiden.
Toch hebben ze één nadeel: je hebt water en meestal ook een warmtebron nodig om ze klaar te maken. Daarom zijn ze vooral geschikt als aanvulling op producten die je koud kunt eten.
Havermout is eveneens handig. Met houdbare melk kun je er pap van maken, maar je kunt havermout ook koud laten weken als verwarmen niet mogelijk is.
Groente, peulvruchten en vis uit blik
Met een paar blikken of potten kun je al verrassend gevarieerd eten. Denk aan kikkererwten, linzen, mais en sperziebonen.
Peulvruchten uit blik of pot zijn bijzonder geschikt omdat ze doorgaans al gaar zijn. Je hoeft ze alleen af te gieten. Ook visconserven, zoals tonijn en sardientjes, zijn praktisch.
Let bij het boodschappen doen op de portiegrootte. Een groot blik is voordelig, maar wanneer de koelkast niet werkt, kun je de inhoud na openen niet zomaar bewaren. Voor één persoon zijn kleinere verpakkingen vaak slimmer.
Producten die je direct kunt eten

Dit is misschien wel het nuttigste gedeelte van je noodvoorraad. Zorg dat je voldoende producten hebt die je zonder elektriciteit, gas of extra water kunt eten.
Geschikte voorbeelden zijn:
- Volkoren knäckebröd, crackers en houdbare wraps.
- Pindakaas, ongezouten noten en gedroogd fruit.
- Fruit in blik of pot en kleine verpakkingen appelmoes.
- Houdbare melk of een verrijkte plantaardige drink in ongeopende pakken.
Controleer bij wraps en andere verpakte producten de bewaarvoorschriften. Niet iedere variant is buiten de koelkast houdbaar.
Vergeet ook een handmatige blikopener niet. Niet alle conservenblikken hebben een trekring.
Drinkwater verdient een vaste plek
Water neemt meer ruimte in dan de meeste andere boodschappen, maar vormt een belangrijk onderdeel van je noodvoorraad.
De overheid adviseert 3 liter water per persoon per dag. Dat is bedoeld voor drinken en bijvoorbeeld het bereiden van eten. Het is dus meer dan de hoeveelheid die je normaal alleen drinkt.
Je kunt ongeopende flessen mineraalwater bewaren, maar ook zelf schoon kraanwater in geschikte flessen of jerrycans opslaan. Bij zelf gevuld water adviseert het Voedingscentrum om de vuldatum te noteren en het water bijvoorbeeld ieder halfjaar te verversen.
Het is ook verstandig om vooraf na te denken over wat je doet als er geen drinkwater uit de kraan komt. Een voorraad flessenwater helpt je de eerste dagen door, maar bij een langere onderbreking moet je weten waar je betrouwbaar drinkwater kunt krijgen.
Hoeveel eten en drinken heb je nodig voor 72 uur?
Voor drinkwater kun je de benodigde hoeveelheid eenvoudig uitrekenen.
| Huishouden | Water voor drie dagen |
|---|---|
| 1 persoon | 9 liter |
| 2 personen | 18 liter |
| 4 personen | 36 liter |
Voor twee personen betekent dit bijvoorbeeld negen flessen van twee liter. Bij een gezin van vier heb je achttien flessen van twee liter nodig.
Bij eten ligt het iets ingewikkelder. Een volwassene heeft andere behoeften dan een jong kind en iemand die lichamelijk actief is, eet mogelijk meer dan iemand die weinig beweegt. Daarom is één standaardhoeveelheid voedsel voor ieder huishouden niet zo zinvol.
Wel kun je met een voorbeeldvoorraad bepalen wat voor jouw situatie een goed uitgangspunt is.
Een voorbeeld van een noodvoorraad voor twee personen
Het Voedingscentrum heeft een voorbeeld samengesteld waarmee twee volwassenen drie dagen kunnen eten. Onderstaand overzicht is daarop gebaseerd en gaat ervan uit dat je ook kunt koken.
| Product | Hoeveelheid |
|---|---|
| Zilvervliesrijst | 500 gram |
| Volkoren pasta | 500 gram |
| Havermout | 500 gram |
| Volkoren wraps | 12 stuks |
| Volkoren knäckebröd | 1 pak van circa 25 stuks |
| Aardappelpuree | 1 pakje van circa 180 gram |
| Ongezouten noten | 250 gram |
| Tonijn | 2 kleine blikjes |
| Sardientjes | 2 kleine blikjes |
| Linzen | 1 blik, circa 250 gram uitlekgewicht |
| Groente | 2 grote potten of blikken van circa 500 gram |
| Tomatenblokjes | 2 blikken van 400 gram |
| Gedroogd fruit | 300 gram |
| Fruit op sap | 1 blik |
| Houdbare melk | 2 liter |
| Drinkwater | 18 liter |
Dit is een basis die je aanpast aan je eigen eetgewoonten. Voeg bijvoorbeeld pindakaas, wat olie en je gebruikelijke smaakmakers toe als die nog niet in de kast staan.
Let wel: deze voorbeeldvoorraad bevat producten waarvoor je water en een kookgelegenheid nodig hebt. Zorg daarom ook voor voldoende direct eetbare alternatieven voor alle drie de dagen.
Je hoeft niet iedere verpakking helemaal op te maken. Wat overblijft, gebruik je later gewoon bij het koken.
En hoeveel heb je nodig voor vier personen?
Voor een huishouden met vier volwassenen kun je de hoeveelheden uit het voorbeeld grofweg verdubbelen. Bij een gezin met jonge kinderen pas je de porties aan de leeftijden en eetgewoonten aan.
Houd ook rekening met producten die gezinsleden niet lusten. Een kast vol linzen is weinig aantrekkelijk wanneer niemand ze wil eten. Kies dan liever voor een ander lang houdbaar product dat wel regelmatig op tafel staat.
Wat kun je eten als je geen stroom of gas hebt?
Stel dat je op de eerste dag van een stroomstoring je voorraadkast opent. Er staan drie pakken pasta, een zak rijst en een pot pastasaus. Je hebt behoorlijk wat eten in huis, maar zonder kookmogelijkheid kun je er niet veel mee beginnen.
Juist daarom is het handig om vooraf te bedenken welke maaltijden je zonder verhitting kunt klaarmaken.
Een paar voorbeelden:
- Ontbijt: knäckebröd met pindakaas, een handje noten en gedroogd fruit.
- Lunch: volkoren wraps met uitgelekte kikkererwten en mais uit blik.
- Avondeten: een koude maaltijd van linzen, groenten uit pot en tonijn.
- Tussendoor: fruit uit blik, crackers of ongezouten noten.
Dit zijn maaltijdideeën, geen volledig berekend driedagenmenu. Vul de porties aan op basis van wat je gezin nodig heeft.
Kies bij voorkeur voor kleine verpakkingen die je direct kunt opmaken. Producten die na openen gekoeld moeten worden, kun je zonder werkende koelkast niet veilig voor later bewaren.
Bij een langdurige stroomstoring krijg je bovendien met meer te maken dan alleen een kookplaat die niet werkt. Ook de koelkast en vriezer verliezen geleidelijk hun koeling. Houd de deuren daarom zoveel mogelijk gesloten en controleer of bederfelijke producten nog veilig zijn voordat je ze gebruikt.
Heb je een campingkooktoestel of barbecue? Gebruik die dan uitsluitend buitenshuis, nooit in een woning of afgesloten ruimte. Er kan gevaarlijk koolmonoxide ontstaan. Woon je in een appartement zonder geschikte buitenruimte, zorg dan dat je voorraad voldoende eten bevat dat je koud kunt gebruiken.
Zo richt je een overzichtelijke voorraadkast in

Je hoeft echt geen aparte berging te hebben om een noodvoorraad aan te leggen. Een goed ingedeelde keukenkast kan al veel ruimte bieden.
Begin met het verzamelen van de houdbare producten die je nu in huis hebt. Vaak blijkt dat je al behoorlijk wat geschikte boodschappen hebt staan, alleen verspreid over verschillende kastjes.
Maak vervolgens één vaste plek vrij voor je extra voorraad. Zet conserven bij elkaar en bewaar droge producten overzichtelijk op een andere plank. Door soortgelijke producten te groeperen, zie je sneller wat bijna op is.
Zware blikken en waterflessen kun je het beste laag bewaren. Dat is prettiger wanneer je iets nodig hebt en voorkomt dat een plank onnodig zwaar wordt belast.
Kies bij voorkeur een koele, droge en donkere plek. Een kast direct naast de oven of boven een radiator is minder geschikt, omdat warmte de houdbaarheid en kwaliteit van producten kan beïnvloeden.
Een noodvoorraad bewaren in een kleine keuken
Heb je weinig kastruimte, dan helpt het om kritisch te kijken naar de ruimte die je al hebt.
Een extra plank in een hoge keukenkast kan bijvoorbeeld verrassend veel opbergruimte opleveren. Ook een smalle voorraadkast is handig, zolang je de producten gemakkelijk kunt pakken.
Gebruik liever geen grote hoeveelheid decoratieve voorraadpotten om alles over te gieten. De originele verpakkingen zijn vaak compacter en bevatten belangrijke informatie over houdbaarheid en bereiding.
Voor water kun je een aparte plek zoeken, bijvoorbeeld onder in een stevige bergkast. Controleer wel of de plank of vloer de belasting aankan en of de flessen bereikbaar blijven.
Een krat met direct eetbare producten kan ook handig zijn. Daarmee houd je de boodschappen die je bij een stroomstoring als eerste nodig hebt bij elkaar.
De rollende voorraad voorkomt dat eten wordt weggegooid

Er is een eenvoudige manier om te voorkomen dat je noodvoorraad jarenlang onaangeroerd blijft staan: gebruik de producten gewoon.
Het Voedingscentrum noemt dit een rollende voorraad. Je houdt van bepaalde boodschappen wat meer in huis dan je normaal nodig hebt, gebruikt de oudste verpakkingen en vult de voorraad opnieuw aan.
Stel dat je iedere week een blik kikkererwten gebruikt. In plaats van één blik koop je er bijvoorbeeld vier. Je gebruikt steeds het oudste blik en koopt een nieuw exemplaar zodra je voorraad onder het gewenste aantal komt.
Hetzelfde principe werkt voor crackers, houdbare melk en andere producten die regelmatig in je boodschappenmand belanden.
Hoe lang kun je producten bewaren?
Op houdbare producten staat meestal een datum met de tekst 'ten minste houdbaar tot' (THT). Na die datum kan de kwaliteit achteruitgaan, maar het product is niet automatisch onveilig. Bij geschikte houdbare producten kun je volgens de adviezen van het Voedingscentrum kijken, ruiken en eventueel proeven om de kwaliteit te beoordelen.
Bij 'te gebruiken tot' (TGT) gaat het juist om voedselveiligheid. Producten met deze aanduiding moet je na die datum niet meer eten.
Controleer je voorraad bij voorkeur twee keer per jaar. Kijk of verpakkingen onbeschadigd zijn, gebruik producten die hun houdbaarheidsdatum naderen en vul aan wat ontbreekt. Een bolstaand blik of een product met duidelijke tekenen van bederf hoort niet op tafel.
Wat kost het om een noodvoorraad aan te leggen?
Voor een bruikbare noodvoorraad hoef je niet meteen een volle winkelwagen extra boodschappen af te rekenen.
Begin met wat je al hebt. Misschien staan er vijf blikken groente, twee pakken pasta en voldoende havermout in de kast. Dan hoef je alleen aan te vullen wat ontbreekt, zoals extra drinkwater en direct eetbare producten.
Je kunt ook iedere week een paar lang houdbare boodschappen extra kopen. Kies daarbij voor producten die je toch al gebruikt en let op aanbiedingen.
Het bedrag dat je kwijt bent, hangt sterk af van je gezin en wat je al in huis hebt. Een vaste prijs voor een complete noodvoorraad geeft daarom een vertekend beeld.
Vergeet je persoonlijke situatie niet
Niet ieder huishouden heeft dezelfde voorraad nodig. Bij baby's moet je rekening houden met voldoende geschikte voeding en veilig water om die klaar te maken. Voor flesvoeding adviseert het Voedingscentrum mineraalwater te kiezen waarop staat dat het geschikt is voor de bereiding van babyvoeding.
Ook voor huisdieren is extra eten en drinkwater nodig. Heb je een hond of kat, reserveer dan voldoende van het vertrouwde voer voor minimaal drie dagen.
Bij allergieën, medische dieetvoorschriften of andere bijzondere voedingsbehoeften verdient de samenstelling van je voorraad extra aandacht.
Denk ook aan de bereikbaarheid van familieleden. Bij een grote storing kan niet alleen de elektriciteit uitvallen, maar kun je ook tijdelijk zonder internet en telefonie komen te zitten. Een papieren lijst met belangrijke telefoonnummers en afspraken over hoe je elkaar kunt bereiken, zijn dan een nuttige aanvulling op je noodvoorraad.
Boodschappenchecklist voor je noodvoorraad
Met deze lijst kun je controleren welke producten je al in huis hebt en wat je eventueel nog moet aanvullen.
- Drinkwater voor 72 uur, 3 liter per persoon per dag.
- Knäckebröd, crackers of houdbare wraps.
- Groente en peulvruchten in blik of pot.
- Visconserven of een geschikt plantaardig alternatief.
- Noten, pindakaas en gedroogd fruit.
- Fruit in blik of pot.
- Houdbare melk of plantaardige drink.
- Rijst, pasta, havermout of couscous.
- Eventueel babyvoeding, dieetproducten en huisdiervoer.
- Een handmatige blikopener.
Heb je alles verzameld? Dan is het slim om één keer te proberen een maaltijd te maken met uitsluitend producten uit je voorraadkast, zonder gebruik van je kookplaat. Zo merk je vanzelf of er nog iets ontbreekt, zoals een blikopener, een extra pak crackers of een ingrediënt dat een eenvoudige maaltijd net wat lekkerder maakt.

